İç Anadolu’nun huzurlu kentlerinden biri olan Niğde’de son dönemde bazı mahallelerde yükselen güvenlik endişeleri yerel gündemi meşgul etmeye başladı. Şehrin tarihi dokusunun yoğun olduğu bölgelerde ve eski yerleşim alanlarında bulunan sahipsiz yapılar, fiziki ömürlerini tamamlamış olmaları nedeniyle çevre sakinleri için ciddi bir tehdit unsuru haline geldi. Yıllardır el sürülmeyen, bakımsızlık ve doğa şartları sebebiyle taşıyıcı sistemleri zayıflayan bu harabe evler, sadece içindekiler için değil, bu binaların önünden geçen yayalar ve park halindeki araçlar için de büyük bir tehlike arz ediyor. Kentin estetik görünümünü bozmasının ötesinde, bu yapılar kontrolsüz şekilde yıkılma riski taşıdığı için "tehlikeli bölge" kavramının binalar üzerinden tanımlanmasına neden oluyor. Mahalle sakinleri, özellikle fırtınalı havalarda ve yoğun yağışlarda bu yapıların yanından geçmeye korktuklarını belirterek yetkililerin bir an önce harekete geçmesini bekliyor.
Eski Yerleşim Alanlarında Fiziksel Çöküntü Ve Riskli Yapılar
Niğde’nin bazı eski mahallelerinde bulunan kerpiç ve taş yapılar, zamanın yıpratıcı etkisine karşı dirençlerini kaybetmiş durumda. Bu mahallelerdeki mülkiyet sorunları ya da varislerin ilgisizliği nedeniyle kaderine terk edilen binalar, duvarlardaki derin çatlaklar ve tavan çökmeleriyle adeta birer enkaz yığınına dönüşmüş vaziyette. Mahalle sakinleri, bu yapıların sadece gündüz vakti fiziki tehlike saçmadığını, aynı zamanda geceleri de güvenlik zafiyeti yarattığını ifade ediyor. Sokak aydınlatmalarının yetersiz olduğu dar sokaklarda bu tür harabe binaların varlığı, bölgede yaşayan ailelerin çocuklarını dışarı çıkarmaktan çekinmesine yol açıyor. Yapı stokunun eskimesiyle birlikte gelen bu güvenlik riski, mahallelerin sosyal dokusuna da zarar vererek göç hareketlerini hızlandıran bir etken olarak karşımıza çıkıyor.
Can Ve Mal Güvenliğini Tehdit Eden Sokak Detayları
Özellikle okul yolları üzerinde veya bakkal gibi sosyal alanların güzergahında bulunan yıkılmaya yüz tutmuş binalar, yoldan geçen her vatandaş için potansiyel bir kaza sebebi sayılıyor. Binadan düşebilecek bir kiremit parçasının ya da kopan bir ahşap kirişin yaratabileceği sonuçlar telafisi olmayan yaralanmalara davetiye çıkarıyor. Mahalle aralarında park edilen otomobiller de bu binaların gölgesinde büyük risk altında kalıyor. Geçmişte yaşanan bazı küçük çaplı yıkımlar, tehlikenin ne denli yakın olduğunu defalarca hatırlatmış olsa da köklü bir çözüm üretilmediği sürece bu mahallelerde "tehlike" kavramı binaların gölgesinde var olmaya devam edecek. Yerel halk, bu alanların acilen güvenlik şeridiyle çevrilmesini veya kontrollü bir şekilde yıkılarak temizlenmesini talep ediyor.
Sosyal Güvenlik Zafiyeti Ve Metruk Binaların Olumsuz Etkileri
Bir mahallenin güvenliğini sadece binaların sağlamlığı değil, o binaların kimler tarafından kullanıldığı da belirler. Niğde’deki sahipsiz ve kapısı penceresi olmayan bu harabeler, ne yazık ki madde bağımlıları veya kimliği belirsiz kişiler için birer sığınak haline gelebiliyor. Bu durum, mahallenin asıl sahipleri olan vatandaşlar için sosyal bir huzursuzluk kaynağı yaratıyor. Mahalle sakinleri, bu yapıların içinde çıkan yangınlar veya yaşanan asayiş olayları nedeniyle sürekli bir tedirginlik içinde olduklarını dile getiriyor. Karanlık çöktüğünde bu metruk yapıların çevresinden geçmek zorunda kalan vatandaşlar, kendilerini güvende hissetmedikleri için alternatif ve daha uzun yolları tercih etmek zorunda kalıyorlar. Bu bağlamda, metruk binaların yarattığı sorun sadece mühendislik bir problem değil, aynı zamanda toplum sağlığını ve huzurunu ilgilendiren bir asayiş meselesi olarak da görülmelidir.
Yerel Yönetimlerin Müdahale Süreci Ve Beklenen Çözümler
Tehlike arz eden bu yapıların ortadan kaldırılması için belediye ve diğer ilgili kamu kurumlarının yasal mevzuat çerçevesinde yürüttüğü belirli prosedürler bulunmaktadır. Ancak mülkiyet haklarının korunması zorunluluğu, bazen riskli yapıların yıkım sürecini yavaşlatabilmektedir. Vatandaşlar, can güvenliğinin her türlü bürokratik engelin önünde olması gerektiğini savunarak, tescilli olmayan ancak yıkılma tehlikesi bulunan binalar için daha hızlı bir kamulaştırma veya yıkım kararı alınmasını bekliyor. Mahalle muhtarları ise bu bölgelerin risk haritasının çıkarılması ve aciliyet sırasına göre müdahale edilmesi gerektiğini vurguluyor. Niğde’nin sokaklarını daha güvenli ve yaşanabilir kılmak adına atılacak bu adımlar, şehrin gelecekteki imar planları ve kentsel dönüşüm stratejileri için de bir dönüm noktası olacaktır.
