Doğu Anadolu Bölgesi’nin önemli merkezlerinden biri olan Malatya genelinde gerçekleştirilen geniş kapsamlı sosyoekonomik araştırmalar çarpıcı sonuçları ortaya koymaya devam ediyor. Şehrin ilçeleri arasındaki gelişmişlik farklarını ölçümleyen güncel veriler ışığında Pütürge ilçesi dezavantajlı konumuyla dikkat çekiyor. Yapılan değerlendirmeler sonucunda sosyoekonomik statü skorlamasında en düşük basamakta yer alan Pütürge bölgedeki ekonomik dengesizliklerin ve hanehalkı gelir dağılımındaki uçurumun en belirgin hissedildiği nokta olarak kayıtlara geçiyor. Toplamda seksen yedi puanlık bir skorla listenin son sırasında yer alan ilçe hem coğrafi zorluklar hem de yatırım imkanlarının kısıtlılığı sebebiyle Malatya’nın en kırılgan ekonomik yapısına sahip bölgesi olarak nitelendiriliyor. Bu durum ilçedeki sosyal yaşamdan eğitim imkanlarına kadar pek çok farklı alanı doğrudan etkilerken bölge halkının genel refah seviyesinin şehir ortalamasının oldukça altında kaldığını gösteriyor.
Hanehalkı Gelir Grupları Arasındaki Belirgin Farklar
Pütürge ilçesindeki ekonomik yapının en temel göstergelerinden biri olan hanehalkı dağılımı bölgedeki refah düzeyinin ne kadar dar bir alana sıkıştığını gözler önüne sermektedir. İstatistiksel verilere bakıldığında en üst gelir ve statü seviyesine sahip olan hanehalkı oranının sadece yüzde iki virgül dört gibi oldukça sembolik bir seviyede kaldığı görülmektedir. Bu oran Malatya’nın diğer ilçeleriyle kıyaslandığında ekonomik büyümenin yerel halka sirayet etme noktasında ne kadar geride kaldığını kanıtlamaktadır. Öte yandan ekonomik piramidin en tabanını oluşturan ve en dezavantajlı grup olarak tanımlanan hanehalkı oranının yüzde otuz sekiz virgül dokuza ulaşması bölgedeki yoksulluk sınırının geniş kitleleri kapsadığını ortaya koymaktadır. Bu büyük fark ilçede sermaye birikiminin oluşamadığını ve yerel ekonominin kendi içine kapalı bir döngüde hayatta kalmaya çalıştığını anlatmaktadır.
Coğrafi Engellerin Yerel Kalkınma Üzerindeki Etkisi
İlçenin sosyoekonomik skorunun bu denli düşük seyretmesinde bölgenin engebeli arazi yapısı ve ulaşım ağlarının kısıtlılığı büyük bir rol oynamaktadır. Pütürge Malatya merkezine olan uzaklığı ve sarp dağlık alanların ortasında yer alması sebebiyle sanayileşme ve ticari hacim noktasında beklenen atılımı gerçekleştirememiştir. Tarım alanlarının parçalı ve az olması hayvancılık faaliyetlerinin ise geleneksel yöntemlerle sınırlı kalması yerel ekonominin canlanmasının önündeki en büyük engellerden biri olarak görülmektedir. Altyapı yatırımlarının maliyetli olması ve lojistik zorluklar büyük yatırımcıların bölgeye olan ilgisini azaltırken bu durum doğrudan işsizlik oranlarına ve göç hareketlerine yansımaktadır. Coğrafi izolasyon sadece ekonomik değil aynı zamanda sosyal hizmetlere erişim noktasında da dezavantajlı bir ortam yaratarak bölgenin genel gelişim ivmesini yavaşlatmaktadır.
İstihdam Olanakları Ve Göç Olgusunun Sosyal Boyutu
Pütürge’de yaşanan ekonomik durağanlık bölgenin en büyük sosyal sorunu olan dış göçü tetikleyen birincil faktör haline gelmiştir. Genç nüfusun yerel imkanlarla bir gelecek kurma şansının düşük olması başta İstanbul olmak üzere büyük metropollere yönelik yoğun bir göç dalgasını beraberinde getirmektedir. Bu durum ilçedeki üretken nüfusun azalmasına ve yaşlı bir demografik yapının oluşmasına zemin hazırlamaktadır. Sosyoekonomik statü skorunun seksen yedi puanda kalması nitelikli iş gücünün bölgeyi terk etmesiyle de doğrudan bağlantılıdır. İlçede kalan sınırlı nüfusun büyük bir kısmı tarımsal destekler ve sosyal yardımlarla yaşamını sürdürmeye çalışırken yerel esnafın ticaret hacmi de bu daralan ekonomi içinde günden güne küçülmektedir. Bu sosyal döngü kırılmadığı sürece bölgedeki ekonomik canlanmanın önündeki engellerin varlığını korumaya devam edeceği öngörülmektedir.
Eğitim Ve Sağlık Hizmetlerine Erişimdeki Zorluklar
Ekonomik verilerin düşüklüğü kaçınılmaz olarak sosyal refahın temel direkleri olan eğitim ve sağlık alanlarındaki tabloyu da olumsuz yönde etkilemektedir. Pütürge’de yaşayan vatandaşların nitelikli sağlık hizmetlerine tam kapasiteyle ulaşabilmesi çoğu zaman şehir merkezine yapılacak uzun yolculuklara bağlı kalmaktadır. Benzer şekilde eğitimde fırsat eşitliği noktasında da dezavantajlı bir tablo çizen ilçe en alt gelir grubundaki yüzde otuz sekiz virgül dokuzluk kesimin çocuklarının eğitim hayatına devam etme oranlarını düşürmektedir. Maddi imkansızlıklar öğrencilerin sadece akademik başarılarını değil aynı zamanda kişisel gelişim süreçlerini de kısıtlamaktadır. Malatya’nın en düşük skorlu ilçesi olma durumu bu anlamda sadece bir sayısal veri olmaktan çıkıp bölgedeki her bir bireyin yaşam kalitesini belirleyen temel bir gerçekliğe dönüşmektedir. Bölgesel kalkınma projelerinin bu gerçekleri göz önünde bulundurarak şekillendirilmesi Pütürge’nin gelecekteki konumu açısından büyük önem arz etmektedir.
