Türkiye’nin en doğusunda yer alan ve tarih boyunca pek çok medeniyete ev sahipliği yapan Kars kenti sahip olduğu stratejik konum ve kültürel zenginliklerle bölgenin parlayan yıldızı olmaya devam ediyor. Kentin genel yapısına bakıldığında idari ve ticari merkezin yanı sıra yedi farklı ilçenin her birinin kendine özgü bir kimliğe sahip olduğu görülüyor. Kars il merkezi şehrin sosyal ve ekonomik anlamda en gelişmiş noktası olarak kabul edilirken Kağızman gibi ilçeler geniş arazileri ve tarımsal çeşitlilikleri ile dikkat çekiyor. Bölgenin genel kalkınma stratejisi içerisinde bu ilçelerin her biri hayvancılıktan turizme tarımdan sınır ticaretine kadar çok geniş bir yelpazede rol oynuyor. Kars’ın coğrafi büyüklüğü ve ilçeler arasındaki iklim farklılıkları şehrin bütüncül bir kalkınma modeli sergilemesine olanak tanıyor.
Şehrin Ticari Ve Kültürel Hafızası Olarak Merkez İlçe
Kars il merkezi kentin sadece idari yönetimi değil aynı zamanda Doğu Anadolu’nun en önemli ticaret ve kültür duraklarından biri olarak ön plana çıkıyor. Şehir merkezinin nüfus yoğunluğu ve altyapı olanakları burayı bölgenin en gelişmiş noktası haline getirirken tarihi doku ile modern yaşamın iç içe geçtiği görülüyor. Özellikle Rus mimarisinden kalma taş binaların süslediği cadde ve sokaklar merkez ilçeyi turistik açıdan paha biçilemez bir konuma yükseltiyor. Ekonomik faaliyetlerin büyük bir kısmı ticaret hizmet sektörü ve küçük ölçekli sanayi kolları etrafında şekilleniyor. Şehir merkezinde yoğunlaşan eğitim kurumları ve devlet daireleri diğer ilçelerden gelen vatandaşların da günlük rotasını buraya çevirmesine neden oluyor. Bu durum merkezin dinamizmini her mevsim taze tutarken Kars Peyniri ve yerel lezzetlerin satıldığı dükkanlar ekonominin can damarını oluşturuyor.
Geniş Coğrafyası Ve Tarım Potansiyeliyle Kağızman
Kars’ın yüz ölçümü bakımından en büyük ilçelerinden biri olan Kağızman şehrin güneyinde konumlanarak farklı bir iklim kuşağının temsilcisi oluyor. Diğer ilçelere göre daha ılıman bir hava yapısına sahip olan Kağızman adeta bölgenin meyve ve sebze deposu görevini üstleniyor. Aras Nehri’nin bereketiyle sulanan bu topraklar özellikle meşhur Kağızman kayısısı ve uzun elması ile Türkiye çapında bir üne sahip durumdadır. İlçenin geniş arazileri hem tarımsal üretimi destekliyor hem de hayvancılık faaliyetleri için uygun alanlar sunuyor. Kağızman halkının büyük bir bölümü geçimini topraktan sağlarken son yıllarda modern sulama sistemlerinin yaygınlaşmasıyla üretim kalitesinde de ciddi bir artış gözlemleniyor. Dağlık yapısının içinde sakladığı verimli vadiler Kağızman’ı Kars’ın ekonomik çeşitliliği açısından vazgeçilmez bir parçası haline getiriyor.
Doğa Turizmi Ve Kış Sporlarının Merkezi Sarıkamış
Kars’ın sadece Türkiye’de değil dünyada da ses getiren ilçesi Sarıkamış doğal güzellikleri ve kış turizmi imkanlarıyla kentin marka değerini artırıyor. Sarıkamış’ı diğer bölgelerden ayıran en büyük özellik dünyada çok az yerde rastlanan kristal kar yapısına sahip olmasıdır. Bu özellik sayesinde ilçe kış aylarında binlerce yerli ve yabancı turisti ağırlayarak bölge ekonomisine devasa bir katkı sağlıyor. Sarıçam ormanlarının oksijen deposu niteliğindeki havası sadece kışın değil yaz aylarında da doğa yürüyüşçüleri ve kampçılar için ideal bir ortam sunuyor. Tarihi derinliği ile de bilinen ilçe şehitlikleri ve hüzünlü hatıralarıyla kentin manevi başkenti olarak anılıyor. Otel yatırımlarının ve kayak merkezindeki modernizasyon çalışmalarının hız kazanması Sarıkamış’ın gelecekte bölgenin en büyük cazibe merkezi olmaya devam edeceğini gösteriyor.
Hayvancılık Ve Sınır Ticareti Ekseni Arpaçay Ve Akyaka
Kars’ın kuzey ve doğu kesimlerinde yer alan ilçeleri ise daha çok hayvancılık ve sınır coğrafyasının getirdiği özelliklerle şekilleniyor. Arpaçay ilçesi Çıldır Gölü’ne olan kıyısı sayesinde balıkçılık ve kış turizmi için önemli bir potansiyel barındırırken geniş meralarıyla büyükbaş hayvancılığın en yoğun yapıldığı alanlar arasında bulunuyor. Akyaka ilçesi ise Ermenistan sınırında yer alması sebebiyle stratejik bir öneme sahip olup geleneksel yaşamın en saf haliyle korunduğu noktalar arasında yer alıyor. Susuz Digor ve Selim ilçeleri de benzer şekilde hayvancılık faaliyetlerinin temel geçim kaynağı olduğu bölgeler olarak Kars ekonomisinin süt ve et üretim zincirine en büyük desteği sağlıyor. Bu ilçelerdeki yerel üretim modellerinin desteklenmesi ve meraların verimli kullanımı kentin tarımsal kalkınma hedeflerine ulaşmasında kilit bir rol oynamaya devam ediyor.