Güneydoğu Anadolu ile Akdeniz’in kesişim noktasında yer alan ve tarihi derinliğiyle bilinen Kahramanmaraş, son yıllarda kentsel gelişim ve sosyal değişim süreçlerini bir arada yaşıyor. Şehrin hızla büyümesi ve modern yerleşim alanlarının batı aksına doğru kayması, eski şehir merkezindeki bazı mahallelerin sosyokültürel yapısında belirgin değişimlere yol açtı. Yerel halk arasında güvenlik kaygılarıyla sıkça anılan ve fiziksel şartları nedeniyle denetimi zorlaşan bazı bölgeler, kentin gündeminden düşmüyor. Özellikle dar sokakları, bitişik nizam eski yapıları ve göç hareketliliği ile dikkat çeken bu mahalleler, kamuoyu nezdinde "tehlikeli" sıfatıyla etiketlenmiş durumda. Ancak bu durum sadece asayiş olaylarıyla değil, aynı zamanda bu bölgelerin kentsel dokusunun yenilenme ihtiyacı ve sosyal entegrasyon süreçleriyle de yakından ilgili görünüyor.
Tarihi Tekke Bölgesinin Sosyolojik Yapısı Ve Güvenlik Sorunları
Şehrin en eski yerleşim yerlerinden biri olan ve resmi kayıtlarda Yusuflar Mahallesi olarak geçen ancak halk arasında Tekke ismiyle özdeşleşen bölge, Kahramanmaraş’ın en çok konuşulan noktaları arasında başı çekiyor. Tarihi kalenin eteklerinden aşağıya doğru uzanan bu mahalle, labirenti andıran dar sokakları ve metruk binalarıyla güvenlik güçlerinin devriye faaliyetlerinde zaman zaman zorluklar yaşatabiliyor. Uzun yıllardır kentsel dönüşüm projelerinin ana hedefi olan Tekke, fiziki şartlarının getirdiği kapalılık nedeniyle dışarıdan gelenler için ürkütücü bir imaj çiziyor. Bölgedeki mülkiyet yapısının karmaşıklığı ve sosyoekonomik düzeyin düşüklüğü, mahalledeki asayiş olaylarının temelini oluşturuyor. Vatandaşlar, hava karardıktan sonra bu bölgeden geçmenin riskli olduğunu ifade ederken, yerel yönetimler ise bölgeyi tamamen temizleyip modern bir görünüme kavuşturmak için büyük ölçekli yıkım ve yeniden inşa projeleri yürütüyor.
Mağralı Ve Serintepe Hattındaki Kentsel Hareketlilik
Kentin kuzey yamaçlarına doğru konumlanan Mağralı ve Serintepe mahalleleri, geçmişten bu yana kentin kendine has delikanlılık kültürünün ve mahalle geleneklerinin en yoğun yaşandığı yerler olarak biliniyor. Bu bölgeler, zaman zaman yaşanan bireysel asayiş olayları ve genç nüfus arasındaki sürtüşmeler nedeniyle güvenlik raporlarında kendilerine yer buluyor. Mağralı Mahallesi'nin dik yokuşları ve birbirine çok yakın evleri, yabancılar için kontrol edilmesi güç bir alan yaratırken, Serintepe bölgesi de benzer bir yapı sergiliyor. Yerel halk bu mahalleleri her ne kadar "sert" olarak tanımlasa da buralarda yaşayan insanların büyük çoğunluğu eski komşuluk ilişkilerini sürdürmeye gayret ediyor. Ancak uyuşturucu ile mücadele ve asayiş denetimleri kapsamında bu mahallelerin sıklıkla operasyonlara konu olması, kamuoyundaki "tehlikeli bölge" algısını besleyen temel unsurlar arasında yer alıyor.
Namık Kemal Mahallesi Ve Değişen Nüfus Dinamiği
Dulkadiroğlu ilçesi sınırları içerisinde bulunan Namık Kemal Mahallesi, kentin eski ticari aksına yakınlığı ve yoğun nüfus yapısıyla dikkat çekiyor. Son on yılda yaşanan bölgesel göçlerden en çok etkilenen mahallelerden biri olması, bölgedeki sosyal uyum sorunlarını da beraberinde getirdi. Nüfus yapısındaki bu hızlı değişim, mahalle içerisinde farklı gruplar arasında zaman zaman gerginliklerin yaşanmasına zemin hazırlıyor. Sokak aralarındaki kontrolsüz kalabalıklar ve denetimsiz işletmeler, mahallenin güvenliğine dair soru işaretlerini artırıyor. Bölge sakinleri, mahallelerindeki huzurun tesisi için daha fazla emniyet tedbiri alınmasını talep ederken, bu bölgenin de kentsel yenileme projelerine dahil edilmesi gerektiği yönündeki görüşler ağırlık kazanıyor. Namık Kemal Mahallesi, Kahramanmaraş’ın sosyal dokusundaki kırılganlığı en çıplak haliyle yansıtan bölgelerden biri olarak görülüyor.
Kentsel Dönüşümün Güvenlik Algısı Üzerindeki Belirleyici Rolü
Halk arasında tehlikeli olarak nitelendirilse de aslında bu mahallelerin temel sorununun mimari ve ekonomik olduğu uzmanlarca sıkça dile getiriliyor. Yusuflar (Tekke) başta olmak üzere, bu riskli bölgelerde başlatılan geniş çaplı kentsel dönüşüm hamleleri, sadece binaların yenilenmesini değil, aynı zamanda suç oranlarının düşürülmesini de hedefliyor. Modern caddelerin açılması, aydınlatma sistemlerinin iyileştirilmesi ve metruk yapıların ortadan kaldırılmasıyla birlikte, bu mahallelerin makus talihinin değişmesi bekleniyor. Devletin bu bölgelere yönelik sosyal projeleri artırması ve gençleri spora ya da sanata yönlendirecek merkezlerin kurulması, güvenlik sorunlarının kökten çözümü için hayati önem taşıyor. Kahramanmaraş emniyetinin bu bölgelerde yürüttüğü titiz çalışmalar ve mahalle muhtarlarıyla kurulan güçlü iletişim ağları, "tehlikeli mahalle" etiketinin zamanla silinmesi ve bu kadim bölgelerin yeniden şehrin güvenli birer parçası haline gelmesi yolundaki en büyük umudu oluşturuyor.
