Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Turizm Araştırmaları Enstitüsü’nde tamamlanan bir yüksek lisans tezine göre, Antalya’nın Belek ve Kemer bölgelerinde otel mutfaklarında çalışan kadınlar hâlâ önemli kariyer engelleriyle karşılaşıyor. Çalışma, iş-yaşam dengesi ve örgütsel desteğin, kadın çalışanların motivasyonunu artırmada kritik bir rol oynadığını ortaya koydu.
“Otel Mutfaklarında Çalışan Kadınların Algılanan Kariyer Engellerinin Çalışma Motivasyonuna Etkisinde İş-Yaşam Dengesinin Düzenleyici Rolü” başlıklı tez, Simay Hastürk Kumcu tarafından Prof. Dr. Nilüfer Şahin Perçin danışmanlığında hazırlandı. Antalya’nın Belek ve Kemer bölgelerinde 427 kadın çalışanla yapılan araştırma, sektördeki yapısal, kültürel ve sosyal engellerin kadınların kariyer ilerlemesini zorlaştırdığını ortaya koydu.
“Mentor eksikliği ve sosyal dışlanma motivasyonu düşürüyor”
Araştırmada, kadın çalışanların en çok mentor eksikliği, gelişimsel görevlerde yetersizlik, resmi olmayan iletişim ağlarından dışlanma ve kurumsal kariyer yönetimi eksiklikleri nedeniyle kariyerlerinde engeller yaşadıkları tespit edildi. Bu engellerin çalışma motivasyonunu önemli ölçüde azalttığı belirlendi.
Bulgulara göre, iş-yaşam dengesi yüksek olan kadın çalışanların motivasyon kaybı daha az olurken, dengesiz bir yaşam süren çalışanlarda bu etkinin daha güçlü şekilde hissedildiği saptandı.
“İş-yaşam dengesi koruyucu bir faktör”
Tezde, iş-yaşam dengesinin kadınların kariyer streslerini dengelemede koruyucu bir faktör olduğu vurgulandı. Özellikle kültürel uyum eksikliği ve sosyal dışlanma gibi faktörlerin motivasyon üzerindeki olumsuz etkisinin, iş-yaşam dengesi sağlandığında azaldığı belirtildi.
Prof. Dr. Nilüfer Şahin Perçin danışmanlığında yürütülen çalışmada, örgütlerin kadın çalışanlara yönelik destekleyici politikalar geliştirmesi gerektiği ifade edildi. Buna göre, esnek çalışma saatleri, mentorluk sistemleri, kadın yöneticilerle rol model ilişkileri ve toplumsal cinsiyet farkındalığı eğitimleri öneriler arasında yer aldı.
“Kadın dostu otel politikaları şart”
Araştırmada, otel yönetimlerinin kadın çalışanların gelişim fırsatlarını artırması, karar alma süreçlerine aktif katılımlarını desteklemesi ve terfi sistemlerinde şeffaflık sağlaması gerektiği vurgulandı. Ayrıca, kadın dostu işletmelerin teşvik edilmesi ve farkındalık kampanyalarının artırılması gerektiği de önerildi.
Çalışmanın sonuç kısmında, kadın çalışanların kariyer planlamalarında aktif rol oynayabileceği, liyakat esaslı kariyer yönetimi modellerinin benimsenmesi ve sosyal destek mekanizmalarının güçlendirilmesinin önemine dikkat çekildi.
“Kadınların kariyerlerinde ilerleyebilmesi için destek şart”
Simay Hastürk Kumcu’nun çalışması, turizm sektöründe kadınların yaşadığı kariyer engellerine ışık tutarken, iş-yaşam dengesi ve örgütsel destek uygulamalarının güçlendirilmesinin motivasyon kaybını önleyebileceğini ortaya koyuyor. Araştırmanın, gelecekteki akademik çalışmalara ve turizm sektöründeki insan kaynakları politikalarına yol gösterici nitelikte olduğu belirtiliyor.
Kaynak: Hastürk Kumcu, S. (2025). Otel mutfaklarında çalışan kadınların algılanan kariyer engellerinin çalışma motivasyonuna etkisinde iş-yaşam dengesinin düzenleyici rolü (Yüksek Lisans Tezi). Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi, Turizm Araştırmaları Enstitüsü, Nevşehir.
