Antalya’nın Muratpaşa ilçesi, antik çağdan günümüze uzanan tarihi zenginlikleriyle Akdeniz’in kültürel ve turistik kalbini oluşturuyor.
22 Mart 2008 tarihinde, 26824 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 5747 sayılı Kanun ile Muratpaşa İlçesi resmen kurulmuştur. Antalya adı, “Attalos Yurdu” anlamına gelir ve kentin M.Ö. II. Attalos tarafından kurulduğu tarihî kaynaklarda belirtilmektedir.
Antik Dönemden Roma’ya
Bergama Krallığı’nın sona ermesinin ardından (M.Ö. 133) kısa süre bağımsız kalan Antalya, bir dönem korsanların kontrolüne geçmiştir. M.Ö. 77’de Komutan Servilius Isauricus tarafından Roma topraklarına katılan şehir, M.Ö. 67’de Pompeius’un donanması için üs olarak kullanılmıştır. M.S. 130 yılında Roma İmparatoru Hadrianus’un Antalya ziyareti, kentin gelişimini hızlandırmıştır. Modern Antalya, antik yerleşimin üzerine kurulduğu için antik çağ kalıntıları sınırlıdır; görülebilenler arasında eski liman mendireğinin bir kısmı ve limanı çevreleyen surlar öne çıkar.
Hadrian Kapısı: Antalya’nın En Güzel Antik Eseri
Surların park dışındaki kısmında restorasyonu yapılan Hadrian Kapısı, Antalya’nın antik mirasının en dikkat çekici örneklerinden biridir. Şehir surları, Helenistik dönemde planlı bir şekilde inşa edilmiş, Bizans döneminde ise ikinci bir sur ve hendekle güçlendirilmiştir.
İlk Sur ve Bizans Dönemi Onarımları
Antalya’nın ilk surlarının II. Attalos zamanında inşa edildiği bilinmektedir. M.S. 130 yılında Hadrianus, şehir seferi sırasında Hadrian Kapısını yaptırmış ve surların doğu bölümünü onarttırmıştır. M.S. 395’ten itibaren şehir, Bizans döneminde Akdeniz ticareti açısından önemli bir liman hâline gelmiştir. VII. yüzyıldan itibaren Arap akınlarına uğrayan Antalya, 860 yılında Abbasi halifesi Mütevekkil’in kumandanı Fazıl bin Karin tarafından kısa bir süre ele geçirilmiştir.
Eski Antalya Kenti ve Sur Sistemleri
Bizans imparatoru VI. Leon ve oğlu Konstantin Porphrogenetos döneminde (M.S. 912-914) surlar yeniden onarılmış, ikinci bir sur ve sur dışında hendeklerle desteklenmiştir. Eski Antalya, at nalı şeklinde iki surla korunuyor; şehir içi yerleşimleri ayıran duvarlar ve dış surlarda yer alan kuleler savunmayı güçlendiriyordu. Antalya surları, Helenistik dönem temelleri üzerine Romalılar tarafından inşa edilmiş ve Selçuklular döneminde genişletilmiş veya onarılmıştır. Duvarlarda antik taş bloklar dikkat çekmektedir. XIX. yüzyılın sonlarına kadar surların büyük kısmı sağlam bir şekilde varlığını sürdürmüştür.
Günümüzde Kalan Tarihî İzler
Günümüzde kent içinde yalnızca bazı burçlar, Hadrian Kapısı, Saat Kulesi, Hıdırlık Kulesi ve bazı duvar kalıntıları, Antalya’nın binlerce yıllık tarihî dokusunun tanıkları olarak varlıklarını korumaktadır.
